Trả học phí theo buổi hay theo tháng: ưu nhược điểm và cách thoả thuận
Lộ trình phụ huynh · bước 2: Thoả thuận học phí
So sánh trả học phí gia sư theo buổi và theo tháng, các điểm cần thoả thuận trước như nghỉ học, học bù, ngày lễ, và mẫu thoả thuận đơn giản cho hai bên.
Phần lớn mâu thuẫn giữa phụ huynh và gia sư không đến từ chuyện dạy học, mà từ chuyện tiền: buổi nghỉ có tính không, tháng có năm tuần thì sao, trả trước hay trả sau. Những chuyện nhỏ này, nếu không nói rõ từ đầu, rất dễ làm sứt mẻ một mối quan hệ đang tốt. Bài viết so sánh hai cách trả học phí phổ biến và gợi ý những điểm cần thoả thuận ngay khi chốt lớp.
Hai cách trả học phí phổ biến
Trả theo buổi nghĩa là học phí được tính bằng số buổi thực học nhân với học phí mỗi buổi. Việc thanh toán có thể diễn ra sau mỗi buổi, mỗi tuần hoặc cộng dồn đến cuối tháng.
Trả theo tháng nghĩa là hai bên thống nhất một khoản cố định mỗi tháng cho một số buổi nhất định, ví dụ 8 buổi mỗi tháng với 2 buổi/tuần. Khoản này có thể trả đầu tháng hoặc cuối tháng.
Dù chọn cách nào, trên GiaSuMienPhi.com học phí được trả thẳng cho gia sư, sàn không thu hoa hồng và không yêu cầu đặt cọc. Vì vậy, cách thanh toán hoàn toàn do hai bên thoả thuận.
Bảng so sánh ưu nhược điểm
| Tiêu chí | Trả theo buổi | Trả theo tháng |
|---|---|---|
| Minh bạch | Rất rõ: học bao nhiêu trả bấy nhiêu | Rõ nếu quy định số buổi cố định |
| Linh hoạt | Dễ dừng, dễ thay đổi lịch | Kém linh hoạt hơn |
| Thu nhập của gia sư | Biến động theo số buổi nghỉ | Ổn định, dễ lên kế hoạch |
| Cam kết của học sinh | Dễ nghỉ vì "nghỉ thì không mất tiền" | Học đều hơn vì đã trả cho cả tháng |
| Phù hợp | Giai đoạn đầu, lớp ngắn hạn, lịch hay thay đổi | Lớp dài hạn, lịch cố định, đã tin tưởng nhau |
Trả theo buổi: khi nào nên dùng
Cách này phù hợp nhất với 1–2 tháng đầu, khi hai bên còn đang tìm hiểu nhau, hoặc với các lớp ôn thi ngắn hạn. Phụ huynh không phải trả trước cho những buổi chưa học, gia sư được trả đúng công sức. Để tránh việc thanh toán quá lắt nhắt, nhiều gia đình chọn cộng dồn và trả mỗi 4 buổi hoặc vào cuối tháng.
Nhược điểm lớn nhất là thu nhập của gia sư không ổn định khi học sinh nghỉ nhiều, và học sinh dễ xin nghỉ vì cảm giác không mất gì.
Trả theo tháng: khi nào nên dùng
Khi lớp đã ổn định sau vài tháng, trả theo tháng giúp cả hai bên đỡ tính toán. Gia sư có nguồn thu đều đặn để giữ lịch cố định cho học sinh, còn học sinh có động lực đi học đầy đủ. Cần lưu ý rằng tháng có thể có 4 hoặc 5 tuần, nên hãy quy định theo số buổi chứ không chỉ theo tháng dương lịch. Ví dụ: "1.600.000 đ cho 8 buổi, buổi thứ 9 trong tháng tính thêm 200.000 đ".
Những điểm bắt buộc phải thoả thuận trước
- Học sinh nghỉ: báo trước bao lâu thì không tính phí? Phổ biến là báo trước 24 giờ được học bù hoặc không tính; báo sát giờ dưới 2 tiếng có thể tính 50–100% buổi.
- Gia sư nghỉ: gia sư nghỉ thì phải dạy bù trong vòng 1–2 tuần, hoặc trừ vào học phí.
- Ngày lễ, Tết, kỳ nghỉ: tạm dừng bao lâu, có giữ lịch không.
- Đi muộn: gia sư đến muộn thì dạy bù đủ thời gian; học sinh chưa sẵn sàng thì không kéo dài buổi.
- Thời điểm và cách thanh toán: ngày nào, chuyển khoản hay tiền mặt.
- Điều chỉnh học phí: khi lên lớp 9, lớp 12 hoặc chuyển sang luyện thi, mức tăng là bao nhiêu và báo trước bao lâu.
Dùng lịch sử buổi học làm căn cứ
Khi chốt lớp qua GiaSuMienPhi.com, đề nghị chốt lớp đã ghi sẵn học phí mỗi buổi, số buổi mỗi tuần, lịch học và ngày bắt đầu. Trong quá trình học, mỗi buổi được một bên ghi nhận và bên kia xác nhận. Đến kỳ thanh toán, hai bên chỉ cần mở danh sách buổi học đã xác nhận để đối chiếu, không phải dựa vào trí nhớ hay tin nhắn rời rạc. Các điều kiện riêng như nghỉ, bù, lễ Tết nên được ghi lại trong hội thoại để có căn cứ khi cần.
Mẫu tin nhắn thoả thuận ngắn gọn:
"Mình thống nhất: học phí 200.000 đ/buổi, 2 buổi/tuần tối thứ Ba và thứ Sáu. Thanh toán theo số buổi đã học, chuyển khoản vào ngày cuối tháng. Nghỉ báo trước 24 giờ thì được học bù trong tuần kế tiếp; báo sau đó tính nửa buổi. Nghỉ Tết từ 28 tháng Chạp đến mùng 6."
Mẹo: bắt đầu bằng trả theo buổi trong tháng đầu, sau đó chuyển sang theo tháng nếu lịch ổn định. Cách này vừa an toàn cho phụ huynh, vừa tạo cam kết lâu dài cho gia sư.
Không có cách trả học phí nào tốt tuyệt đối. Trả theo buổi linh hoạt và minh bạch, trả theo tháng ổn định và tạo cam kết. Điều quan trọng nhất là thoả thuận rõ ràng ngay từ đầu, ghi lại bằng văn bản và giữ đúng những gì đã hứa. Xem thêm mức học phí phổ biến tại trang học phí.