Có nên cho con học tiền tiểu học? Học gì, bao lâu và chọn người dạy thế nào
Tiền tiểu học nên học kỹ năng nền hơn là học trước chữ. Khi nào con cần học, học bao nhiêu là vừa, gia sư tại nhà hay lớp đông, và cách chọn người dạy trẻ 5 – 6 tuổi.
Mỗi mùa hè trước năm lớp 1, rất nhiều phụ huynh đứng trước cùng một câu hỏi: có nên cho con học tiền tiểu học không, học ở lớp đông hay mời gia sư về nhà, và học những gì. Trên GiaSuMienPhi.com, tiền tiểu học là nhóm có nhiều tin tìm gia sư nhất cả sàn, nhiều hơn cả Toán hay Tiếng Anh ở bất kỳ lớp nào. Bài viết giúp bố mẹ xác định con cần gì, tránh học quá sức, và chọn người dạy phù hợp với trẻ 5 – 6 tuổi.
Tiền tiểu học thật ra là học gì
Nhiều gia đình hiểu tiền tiểu học là "học trước chữ, học trước toán lớp 1". Thực tế, những gì giúp trẻ vào lớp 1 thuận lợi nhất lại là kỹ năng nền:
- Ngồi học và tập trung: ngồi vào bàn 20 – 30 phút làm một việc, nghe hướng dẫn và làm theo.
- Cầm bút và tư thế: cầm bút ba ngón, ngồi thẳng lưng, tô nét cơ bản, kiểm soát tay khi kẻ, nối, tô màu.
- Làm quen chữ và âm: nhận mặt chữ cái, nghe phân biệt âm, chơi trò ghép vần đơn giản. Không cần đọc trôi.
- Tư duy số lượng: đếm, so sánh nhiều ít, nhận biết hình, sắp xếp theo quy luật, qua đồ vật thật.
- Tự lập: tự cất đồ vào cặp, tự đi vệ sinh, biết hỏi khi cần giúp.
Chương trình lớp 1 bắt đầu từ âm, vần, số đếm ngay từ đầu năm. Trẻ chưa biết đọc khi vào lớp 1 vẫn theo kịp nếu có nền nếp tốt; ngược lại, trẻ đã học trước hết bài thường chán nghe giảng và dễ mất tập trung trên lớp.
Có cần học không?
| Tình huống | Gợi ý |
|---|---|
| Con đã quen ngồi bàn, thích tô vẽ, đếm được, nhận được vài chữ cái | Có thể không cần học; bố mẹ cùng con 15 – 20 phút mỗi tối là đủ |
| Con hiếu động, chưa ngồi yên được 10 phút | Nên có người kèm nhẹ nhàng để tập nền nếp, chưa cần chữ |
| Con cầm bút sai, tô lem nhiều | Nên kèm phần vận động tay và tư thế trước khi vào lớp 1 |
| Bố mẹ đi làm muộn, không có thời gian ngồi cùng con | Gia sư 2 – 3 buổi mỗi tuần giúp giữ nhịp đều |
| Con nhút nhát, ngại môi trường mới | Học nhóm nhỏ 2 – 3 bạn giúp con quen với việc học cùng bạn |
Học bao nhiêu là vừa
- Thời điểm: bắt đầu khoảng 2 – 3 tháng trước khai giảng là hợp lý. Học quá sớm hoặc quá dài dễ khiến trẻ chán trước khi vào lớp 1.
- Tần suất: 2 – 3 buổi mỗi tuần.
- Thời lượng: 45 – 60 phút mỗi buổi, chia thành các hoạt động ngắn 10 – 15 phút, xen vận động.
- Ở nhà: đọc sách cùng con mỗi tối, chơi trò đếm, ghép chữ; không giao bài tập dày.
Gia sư tại nhà, lớp đông hay học nhóm?
Gia sư tại nhà phù hợp nhất với trẻ cần điều chỉnh riêng: hiếu động, cầm bút sai, nhút nhát. Người dạy theo sát từng nét bút, từng phản ứng của con. Lớp đông giúp trẻ quen không khí lớp học nhưng khó kèm sát. Học nhóm 2 – 3 bạn là điểm cân bằng: vẫn được kèm sát, có bạn cùng học và chi phí mỗi nhà thấp hơn.
Học online gần như không phù hợp ở tuổi này: trẻ 5 – 6 tuổi khó ngồi trước màn hình và cần người cầm tay chỉnh tư thế.
Chọn người dạy trẻ 5 – 6 tuổi
Với trẻ nhỏ, sự kiên nhẫn và khả năng tạo hứng thú quan trọng hơn bằng cấp cao. Khi trao đổi, hãy hỏi:
- "Anh/chị đã dạy trẻ mầm non, lớp 1 chưa, bao nhiêu bé?"
- "Một buổi 60 phút với bé diễn ra thế nào?" Câu trả lời tốt có trò chơi, vận động, các hoạt động ngắn.
- "Khi bé không chịu học hoặc khóc, anh/chị làm gì?"
- "Sau 2 tháng, bé sẽ làm được những gì?" Câu trả lời tốt nói về nền nếp, cầm bút, nhận âm; không hứa "đọc thông viết thạo".
Ưu tiên người học sư phạm mầm non, sư phạm tiểu học, hoặc sinh viên đã có kinh nghiệm với trẻ nhỏ, và đã có huy hiệu xác thực CCCD vì người dạy sẽ đến nhà. Gia sư tiền tiểu học hiện niêm yết trung bình 230.000 đ mỗi buổi; xem chi tiết ở bài học phí gia sư tiểu học và tiền tiểu học.
Dấu hiệu học đúng cách
- Con háo hức đến giờ học, kể lại được trò chơi đã làm.
- Con ngồi bàn lâu hơn dần, tô nét gọn hơn sau vài tuần.
- Con tò mò về chữ, số trong đời sống: biển hiệu, số nhà, giá tiền.
Ngược lại, nếu con sợ giờ học, khóc khi thấy vở, hay nói "con không thích đi học", hãy giảm cường độ ngay và trao đổi với người dạy. Mục tiêu của tiền tiểu học là để con muốn đi học, không phải để con biết trước bài.
Mẹo khi đăng tin: ghi rõ mục tiêu "tập nền nếp ngồi học, cầm bút đúng, làm quen âm chữ qua trò chơi, chưa cần đọc viết". Người dạy phù hợp với cách tiếp cận này sẽ ứng tuyển. Xem thêm vai trò của cha mẹ khi con vào lớp 1.
