Dạy online hiệu quả: công cụ và thói quen cần có
Lộ trình gia sư · bước 3: Dạy buổi đầu
Dạy kèm online không chỉ là bật camera. Thiết bị tối thiểu, cách dùng bảng trắng, cấu trúc buổi học và những thói quen giúp học sinh không xao nhãng.
Dạy kèm online giúp gia sư tiết kiệm thời gian di chuyển, nhận được học sinh ở tỉnh khác và linh hoạt lịch hơn. Nhưng nhiều gia sư chuyển sang dạy online rồi thấy hiệu quả kém hẳn: học sinh tắt camera, mạng chập chờn, bảng viết khó nhìn, phụ huynh phàn nàn con không tiến bộ. Dạy online tốt đòi hỏi công cụ phù hợp và những thói quen khác với dạy trực tiếp. Bài viết này tổng hợp những điều cần có để buổi học online hiệu quả không kém buổi học tại nhà.
Thiết bị tối thiểu cần chuẩn bị
| Thiết bị | Yêu cầu tối thiểu | Ghi chú |
|---|---|---|
| Máy tính | Laptop hoặc máy bàn chạy mượt phần mềm họp trực tuyến | Không nên dạy bằng điện thoại vì màn hình nhỏ, khó chia sẻ tài liệu |
| Kết nối mạng | Mạng cáp ổn định, ưu tiên cắm dây | Chuẩn bị điện thoại phát mạng dự phòng |
| Tai nghe có micro | Loại chụp tai hoặc có khử ồn | Tránh tiếng vọng và tiếng ồn xung quanh |
| Bảng viết điện tử | Bảng vẽ cảm ứng hoặc máy tính bảng có bút | Rất cần cho môn Toán, Lý, Hoá |
| Ánh sáng | Đèn chiếu từ phía trước mặt | Không ngồi quay lưng về phía cửa sổ |
Với môn tự nhiên, bảng viết điện tử gần như là bắt buộc. Viết công thức bằng chuột vừa chậm vừa khó đọc, còn giơ vở lên camera thì học sinh nhìn không rõ.
Phần mềm và công cụ
- Phần mềm họp trực tuyến: chọn loại học sinh và phụ huynh dễ dùng, có chia sẻ màn hình, ổn định với đường truyền của cả hai bên.
- Bảng trắng trực tuyến: cho phép cả gia sư và học sinh cùng viết, lưu lại nội dung sau mỗi buổi.
- Thư mục tài liệu chung: mỗi học sinh một thư mục gồm đề bài, bài giảng, bài làm đã chữa. Đặt tên file theo ngày để dễ tìm.
- Công cụ kiểm tra nhanh: tạo bài trắc nghiệm ngắn 5 – 10 câu, có chấm tự động, dùng cuối buổi học.
Không cần dùng quá nhiều công cụ. Hai, ba công cụ dùng thành thạo tốt hơn năm công cụ mà mỗi buổi lại loay hoay.
Chuẩn bị trước mỗi buổi dạy
- Mở máy trước giờ học 10 phút, kiểm tra mạng, micro, camera, bút cảm ứng.
- Mở sẵn tài liệu, đề bài cần chia sẻ, đóng các tab và ứng dụng không liên quan.
- Tắt thông báo trên máy tính và điện thoại.
- Gửi đường link phòng học và tài liệu cho học sinh trước ít nhất 15 phút.
Cấu trúc một buổi học online 90 phút
Học sinh ngồi trước màn hình dễ mệt hơn học trực tiếp, vì vậy nhịp buổi học cần chặt chẽ và nhiều tương tác:
- 0 – 10 phút: kiểm tra kết nối, hỏi thăm, chữa nhanh bài tập về nhà (học sinh chụp bài gửi trước buổi học).
- 10 – 35 phút: giảng bài mới trên bảng trắng, cứ 5 – 7 phút đặt một câu hỏi để học sinh trả lời.
- 35 – 40 phút: nghỉ ngắn, học sinh rời mắt khỏi màn hình.
- 40 – 70 phút: học sinh làm bài trên giấy, bật camera hướng xuống bàn hoặc viết trực tiếp lên bảng trắng chung.
- 70 – 85 phút: chữa bài, kiểm tra nhanh 5 câu.
- 85 – 90 phút: tóm tắt, giao bài về nhà, gửi lại file bảng trắng.
Thói quen giúp học sinh tập trung
Thống nhất quy tắc từ buổi đầu
Ngay buổi đầu, thống nhất với học sinh và phụ huynh: luôn bật camera, ngồi ở bàn học chứ không nằm trên giường, điện thoại để xa nếu không dùng để học. Nếu được, nhờ phụ huynh đặt thêm một điện thoại quay góc bàn để bạn thấy được vở của học sinh.
Gọi tên và yêu cầu phản hồi thường xuyên
Trong dạy online, bạn không thể nhìn thấy học sinh đang nghĩ gì. Hãy hỏi thường xuyên: "Em viết bước tiếp theo lên bảng giúp anh", "Em đọc to đề bài câu này nhé". Tránh những câu hỏi chỉ cần trả lời "có" hoặc "hiểu rồi".
Lưu lại và gửi lại
Sau mỗi buổi, gửi học sinh file bảng trắng và bài tập về nhà vào thư mục chung. Đây vừa là tài liệu ôn tập, vừa là bằng chứng cho phụ huynh thấy nội dung đã học.
Mẹo: luôn có kế hoạch dự phòng khi mất mạng. Thống nhất trước với phụ huynh rằng nếu mất kết nối quá 5 phút, bạn sẽ gọi điện hướng dẫn học sinh làm bài trên giấy và bù thời gian vào buổi sau.
Nhận lớp online trên GiaSuMienPhi.com
Khi phụ huynh đăng tin trên GiaSuMienPhi.com, họ có thể chọn hình thức học tại nhà học sinh, online hoặc tại chỗ gia sư. Với lớp online, bạn nên ghi rõ trong hồ sơ những thiết bị và công cụ mình sử dụng, ví dụ "dạy bằng bảng vẽ điện tử, gửi lại bài giảng sau mỗi buổi", vì đây là điểm phụ huynh rất quan tâm. Học phí online thường tương đương hoặc thấp hơn một chút so với dạy tại nhà. Bạn có thể tham khảo mặt bằng giá tại trang học phí và tìm các lớp đang mở theo hình thức online.
Kết luận
Dạy online hiệu quả không phụ thuộc vào phần mềm đắt tiền, mà nằm ở sự chuẩn bị kỹ, nhịp buổi học rõ ràng và tương tác liên tục. Đầu tư một lần cho thiết bị cơ bản, xây dựng thói quen tốt, bạn có thể dạy học sinh ở bất cứ đâu với chất lượng không kém dạy trực tiếp.